ALTHA-MEM

W przeddzień ósmej rocznicy kata-strofy smoleńskiej Paweł Althamer podbił miasto i sieć swoim nowym dziełem – twarzą Lecha Kaczyńskiego wyrzeźbioną w pniu brzozy z Borów Tucholskich. Artysta, zainspirowany spontanicznymi gestami obywatelek i obywateli regularnie pojawiających się na miesięcznicach smoleńskich pod Pałacem Prezydenckim z krzyżami oraz innymi artefaktami wyrażającymi pamięć i cierpienie, chciał z podobną intencją uświetnić w tym miejscu96., ostatnią już miesięcznicę. Postać byłego prezydenta ma oczy z hebanu i rogu renifera. Całość utrzymana jest jednak w mocno ludowej stylówce.

W niespełna 24 godziny brzozowa ekspresja Althamera została zawłaszczona przez internautówi w postaci memów podbiła sieć. Pojawiły się wizerunki pieńka z twarzą w kosmosie, ekscentryczna Pieńkowa Dama z Twin Peaks stała się Damą z Brzózką, w innych memach rzeźba mości sobie miejsce na trawie wśród przedstawień słowiańskich bogów lub staje się totemem-taranem gotowym zniszczyć opozycję.

Frederico Geller pisał, że jednym z warunków wpływania na rzeczywistość społeczną jest ingerencja w przestrzenie, których dystrybucja została ukształtowana – bezpośrednio lub nie – z użyciem siły. Pojawiając się ze swoją rzeźbą pod Pałacem Prezydenckim, Paweł Althamer przynajmniej na chwilę odzyskuje tę przestrzeń i – również na chwilę – rozładowuje napięcia okołosmoleńskie.

Artystów, którzy pragną podbić internet i serca odbiorców–użytkowników, a jeszcze mocniej wpływać na kształt rzeczywistości społecznej i politycznej, namawiam do lektury wydanego przez Fundację Bęc Zmiana podręcznika Prawda jest konkretna. Artystyczne strategie w polityce. Pobudza do działania!

Irmina Rusicka